Controle ruimte bij afvalverwerkingsbedrijf PreZero.
Controle ruimte bij afvalverwerkingsbedrijf PreZero. Foto: AB

Wat gebeurt er met ons restafval?

Algemeen

REGIO - Bij de een staat de grijze vuilnisbak elke maand aan de straat; bij enkelen slechts één keer per jaar. Dat aan de straat zetten is best een kostbare zaak want elke lediging van een grijze kliko kost geld. De vervuiler betaalt naarmate hij restafval aanbiedt. Waar gaat dit restafval in onze regio heen? Naar ProZero Energy in Roosendaal.

Het tot dertig meter hoge afvalverwerkingsbedrijf PreZero Energy en de nog hogere schoorsteenpijp zijn goed zichtbaar vanaf de snelweg A17 ter hoogte van Roosendaal-West. Toch is de naam PreZero voor velen een grote onbekende. Tot enkele jaren geleden waren de bedrijfsnamen van de afvalverwerkers Sita en Suez op deze locatie nog zichtbaar. Nu is het PreZero Energy. Deze dochteronderneming van de Schwarz Gruppe -bekend van de Duitse retailers LIDL en Kaufland- is actief met onze afvalverwerking. Hun missie: de kringloop sluiten en op grondstoffen besparen. Een ambitieuze missie. Tijd dus voor een bezoek.


Rondleiding

De directie reageert positief op onze aanvraag voor een interview en enkele dagen later volgen we de afvalstromen vanaf binnenkomst van de volle vrachtwagens gevuld met huishoudelijk en bedrijfsafval. Op een doordeweekse dag wordt 1,4 miljoen kg afval aangevoerd. Op zaterdag is de aanvoer beduidend minder en op zondag nihil. Elke dag (24/7) wordt 1 miljoen kg afval verbrand. Binnen de kortste keren verdwijnt de lading van de afvalwagen of container in een van de zeven grote stortkokers. Vanaf hier wordt het afval door een operator vanuit de centrale regieruimte met een grote grijper losgeschud en zodanig verdeeld dat een eenvormige energetische massa ontstaat. Even later zie ik dat het afval, een mix van allerlei ongesorteerd afval, op een temperatuur van 1100 graden wordt verbrand. 

Terwijl ik door de zeven verdiepingen wordt rondgeleid vallen meerdere zaken op: het stinkt hier niet, overal op het terrein is het schoon en nergens komt ongecontroleerd rook of stof naar buiten. Schoon en veilig werken door de dik 50 medewerkers is hier regel. Als het even niet veilig is -door exploderende lachgasflessen in het afval- stopt het verwerkingsproces. In de maand augustus 2023 is dat vijf keer aan de orde geweest met vertraging in de afvalverwerking en extra kosten als gevolg.

Wat wordt hier nu geproduceerd?

Voorafgaande aan de rondleiding wordt het productieproces tijdens een presentatie uit de doeken gedaan. Hier wordt warmte geproduceerd, die de nieuwe Roosendaalse woonwijk Stadsoevers voorziet van stadsverwarming en de grote Calathea plantenkas in Oud-Gastel voorziet van kasverwarming. Bij PreZero Roosendaal wordt met de warmte van de verbranding stoom gemaakt. Die stoom wordt omgezet in elektriciteit. Het 150kV stroomnet van Tennet wordt zo gevoed met 54% groene stroom en 46% grijze stroom, goed voor 80.000 huishoudens.

Reststoffen

Aan het eind van het verwerkingsproces verschijnt een voortdurende stroom grijs-zwart zogenaamde ruwe bodemas. Naast heel veel as zie ik onder andere een soeplepel, een metalen sierdop van een vrachtwagenwiel en andere metaalresten over de band rollen. Niets gaat verloren want dit nog vervuilde as wordt drie keer per twee weken met binnenvaartschepen naar Heros Sluiskil vervoerd waar het wordt nabehandeld: zeven, sorteren en voor verdere diverse verwerking geschikt maken. De van dit afval gemaakte reuze Lego stenen komt vele lezers misschien wel bekend voor. Minder zichtbaar is het as dat uiteindelijk, na uitgebreide behandeling, wordt gebruikt als verharde onderlaag voor wegen. Wie is schuldig aan deze stroomafval? U en ik.

Uitstoot

Komt er dan verder nog iets in het milieu? Ja, nog wel. Wat te denken van de schoorsteenuitstoot van stoffen zoals CO2. Dankzij de rookgasreiniging is de uitstoot van andere stoffen geminimaliseerd.

Verduurzamen

PreZero Energy werkt al enkele jaren aan een groot vooruitstrevend milieuproject met de naam “Osiris”. Doelstelling: de glastuinbouw verduurzamen en de uitstoot van CO2 door de afvalenergiecentrale in Roosendaal reduceren en de bij het verbrandingsproces vrijkomende warmte verder benutten. 

Vanaf 2026 of 2027 (planning!) kunnen meerdere grootverbruikers van fossiele energie mogelijk ruim 100 miljoen m2 aardgas per jaar besparen. De glastuinbouwers van Nieuw-Prinsenland en Steenbergen, negen bedrijven en 140 hectare onder glas anno 2023 en 200 hectare in 2030, werken in dit project samen onder de naam Warmtebedrijf West-Brabant. Zij krijgen over enkele jaren ongeveer 388 GWh restwarmte en 75 kton CO2 (ook wel groeigas genoemd) via 25 km lange ondergrondse leidingen aangeleverd. 

Maar… er zijn nog de nodige hobbels te overwinnen. De reductie van de CO2-uitstoot door PreZero kan zo over enkele jaren worden teruggebracht. Veel? Zeker, maar het is slechts 25% van de totale uitstoot van PreZero Energy Roosendaal/ Nederland. Na dit eerste project zal PreZero doorgaan met verdere CO2-reductie.

Conclusie

Mijn conclusie: ik ben blij dat een organisatie zoals PreZero bestaat. Dit is vele malen milieuvriendelijker dan storten, zoals in meerdere Europese landen en elders op de wereld nog heel gewoon is. 

Kan het beter? Zeker, door meer afvalpreventie en een nog betere voor- en/of nascheiding bij de bron (alweer bij mij en bij u) of bij afvalverwerkers. 

Er is nog een lange weg te gaan. Nog genoeg werk dus voor de landelijke, provinciale en gemeentelijke overheid. Daarover in een volgende editie van De Krant regio Wouw meer.

Ventilatoren
Storthal
Afvalproduct
Netspanninginstallatie
Koelunits
Vuilniswagen gemeente Etten-Leur
Afvalmix
Optimaal mixen afval
Foto's: Operator; links: controle ruimte. PreZero.
Schoorsteen
Asverwerking
Verbrandingsoven
Restafval na verbranding
Afbeelding