
Een dag zonder oorlog, gas, water en netspanning
AlgemeenREGIO WOUW - Het is 16 december 2024, 08.20 uur. Eindelijk, het wordt weer langzaam licht. Vannacht om 00.00 uur is onze oefendag begonnen. Ik heb in de stoppenkast alle schakelaars op “uit” gezet en de gaskraan en watermeter zo ver mogelijk dichtgedraaid. Ik wil wel eens ervaren wat oud-minister-president en huidig NAVO-secretaris-generaal Mark Rutte bedoelt met “je mentaal voorbereiden” op oorlog. Zolang je in bed ligt merk je er weinig van. Tot ik midden in de nacht wakker word doordat ik de krant in de brievenbus hoor schuiven. Hoe laat is het? De elektrische wekker geeft geen tijd aan. Mijn echtgenote is wel bij de tijd want zij kijkt even op haar polshorloge. Het is 04.30 uur. Ik duik weer diep onder het dekbed. Van koude (nog) geen last.
Ochtendritueel
We hebben verder niets voorbereid. De (gas)verwarming staat en blijft vandaag uit. Normaal staat rond 08.00 uur de koffie al te geuren. Vanochtend niet want ons koffieapparaat is (zoals bij 99.9% van de Nederlandse bevolking) een elektrische versie. Dan maar even warme melk uit de magnetron. Oeps. ook niet mogelijk. Het is toch wel donker in huis dus steken we maar enkele waxinelichtjes aan. Hoeveel doosjes lucifers hebben we eigenlijk in huis? Drie! Dat is wel heel weinig als deze situatie meerdere dagen zou duren. Ik maak een notitie. We hebben eerder de praktische tips en adviezen van oud-generaal Middendorp gelezen. Hij heeft wel een punt (blijkt later op de dag). Mijn notitieblokje wordt mijn bestelbriefje.
Geen waterdruk
Tijd om onder de douche te stappen. Verdorie, ook al geen waterdruk. Onder deze druppelaar is douchen niet mogelijk. Dan maar een kattenwasje. Gelukkig hebben we nog een ouderwets washandje in de kast liggen. Het is maandag en (heel traditionele) wasdag. Maar vandaag even niet. De wasmand is vol en blijft dat ook want de wasmachine functioneert niet. Gelukkig ligt er nog voldoende schone kleding in de kast. Het toilet doorspoelen lukt wel (dankzij het waterreservoir). Nu maar kijken hoelang het duurt voordat het reservoir weer vol is gedruppeld.
Afkoeling
Het begint toch heel langzaam koud te worden in huis. Buiten is het bewolkt, droog en 9 graden. Warme kleding helpt, maar stilzitten helpt niet mee om lekker warm te blijven. Wij hebben een pluspunt ten opzichte van de meeste buren in onze straat. Wij hebben een schoorsteen en al jaren staat er bij ons een houtkachel in de kamer. Die ga ik nu toch maar vullen met een in elkaar gefrommelde krant, aanmaakhoutjes en stookhout. Is dit wel slim? Want de hele dag de houtkachel branden bij mistig weer is geen feest voor mensen met een longprobleem. Maar ook niet slim als je zo je voorraadje droog hout in no time de kachel in ziet verdwijnen. Je blijft trouwens sjouwen naar een brandende kachel. En daarbij: mijn voorraad aanmaak-kranten is nihil. De papiercontainer is vorige week geleegd. Ik noteer: volle doos krantenpapier op voorraad houden.
Geen netspanning
Het automatisme van de PC opstarten is plots een punt. Hoeveel batterijspanning heb ik nog? Nog ruim voldoende. Datzelfde geldt niet voor mijn mobiele telefoon. Stom stom stom. Vergeten op te laden. Batterij geeft aan: 3%. Zou ik NL-alert nu nog ontvangen? Ja, maar voor hoelang? Mijn auto is vannacht ook niet opgeladen naar 100%. Nu wordt het wel erg vervelend. Mijn automobiliteit wordt ook al beperkt. Gelukkig heb ik nog twee elektrische fietsen. Maar die trappen ook niet lekker soepel meer als de batterijen leeg zijn (weet ik uit ervaring). Zelfs als er wel aardgas beschikbaar zou zijn: zonder elektriciteit werkt mijn modulerende verwarmingsketel niet. De gezelligheid in huis heeft ook een knauw gekregen nu de net opgezette kerstboom er aan het eind van de middag zonder brandende kerstverlichting donkergroen bij staat. Aan echte kaarsjes in de boom (zoals mijn ouders dat ooit eens deden) waag ik mij niet; brand in huis levert meestal kort hitte en vervolgens langdurige koude op.
Opkomende vragen
We zijn plots heel blij met onze skottelbraai en gevulde camping gasfles. Maar ook met de ton met opgevangen regenwater (bedoeld voor de tuinplanten). We kunnen dus eten verwarmen en (regen)water voor thee en koffie koken. Na de lunch met warme soep vliegt de tijd om. We halen verse etenswaren en doen kleine klusjes. Ik heb enkele vragen: zou de bakker kunnen bakken? Zou pinnen nog mogelijk zijn of moet alles “handje contantje” in de supermarkt? Ligt er na enkele dagen nog iets in het supermarktschap als elektrische vrachtwagens het transport moeten verzorgen vanaf high tech distributiecentra? En persoonlijk: wat doe ik met alle diepgevroren etenswaren die nu ontdooien?
Vredig slapen
We sluiten de deuren van woonruimtes (die we niet gebruiken). Ons huis is gelukkig goed geïsoleerd maar de afkoeling blijft goed merkbaar. Het avondeten is eenvoudig (chili con carne) en daardoor snel klaar. De kaarsverlichting zorgt voor gezelligheid en ietwat extra warmte. Een oude olielamp blijkt nog prima te functioneren. Er is dus licht in de duisternis die vanaf 16.30 uur invalt. De warme glühwein zorgt voor een bijzondere advent sfeer. Na het eten wordt het TV kijken (met het nieuws van vandaag) ingewisseld voor de krant lezen (met het nieuws van gisteren). We wassen weer ouderwets met de hand het vaatwerk. De knusse gezelligheid van vroeger (de jaren vijftig en zestig) lijkt wel terug. Dat waren trouwens ook de jaren van de koude oorlog. We sluiten de dag, vroeger dan normaal, af door naar bed te gaan. Datzelfde doen de vele gezinnen en ouderen in de Donbas en verder westwaarts gelegen steden in Oekraïne. Maar zij worden ook nog eens dag en nacht bedreigd door drones, zweefbommen en raketinslagen. Je leven staat dan echt op z’n kop. Hopelijk blijft dat ons bespaard. Maar met de ervaringen van deze “oefening” gaan we wel wat doen. Je weet maar nooit.