“Ik gun iedereen vrijheid en een veilig gevoel!”

21-03-2026 Algemeen

GEMEENTE ROOSENDAAL - De koptekst van dit artikel - een verslag over de gemeentelijke thema-avond “Wij eisen de nacht op” - is van de Roosendaalse burgemeester Mark Buijs. Hij deed deze uitspraak “Ik gun iedereen vrijheid en een veilig gevoel” tijdens zijn dankwoord aan het einde van de avond. Hij was de organisator van deze thema-avond onlangs in het Huis van Roosendaal.

Aanleiding

De slogan van de thema-avond zal iedereen bekend in de oren klinken. Na de geweldadige dood van de jonge vrouw Lisa uit Abcoude gingen in heel veel Nederlandse steden en dorpen vrouwen de straat op. Zij eisten de nacht terug! De in september 2025 gehouden mars tegen femicide vond weerklank. Wat zij eigenlijk opeisten was vrijheid en veiligheid. Niet alleen op straat tijdens uren van duisternis maar ook overdag. Niet alleen in de openbare ruimte maar ook in de huiselijke omgeving. Een groot maatschappelijk probleem. Als één ding duidelijk is geworden na deze thema-avond, waar ruim honderd mensen aan deelnamen!, dan is het wel dat we te maken hebben met een echt maatschappelijk probleem dat om een stevige, weloverwogen aanpak vraagt. Een aanpak met een lange adem en niet beperkt tot overheidsingrijpen maar een brede preventieve en repressieve aanpak door een groot aantal verschillende met elkaar verbonden spelers zoals: ouders, familieleden, buren, collega’s, onderwijzers en leraren, sportorganisaties, politie, Boa’s, gemeentelijke organisaties, zorg- en welzijnsorganisaties (artsen, thuiszorg medewerkers en -verpleegkundigen, GGZ-medewerkers, schuldhulpverleners, wijkcoaches, opbouwwerkers), juristen, advocaten, werkgevers (HR) en specialistische centra met de expertise maatschappelijke veiligheid. 

Opdracht gemeenteraad 

Burgemeester Buijs is in Roosendaal belast met de portefeuille veiligheid. Hij kreeg recent tijdens een raadsvergadering de opdracht mee om dit probleem beleidsmatig op te pakken en te komen met gedegen voorstellen voor een effectief Plan van Aanpak. De thema-avond was de aftrap om, binnen redelijke termijn, de raad te kunnen informeren over mogelijke stappen met als resultaat een verbonden samenleving waar vrijheid en veiligheid zijn gegarandeerd. 

Drie thema’s

Tijdens de thema-avond kwamen drie onderwerpen aan bod: preventie en bewustwording, meldingsbereidheid en inrichting openbare ruimte. De vertegenwoordigers vanuit de Roosendaalse gemeenschap (gewone burgers!) en meerdere in de gemeente Roosendaal werkzame ervaringsdeskundigen werden na de korte introductie rond deze avond verrast met harde cijfers. 

Om iedereen duidelijk te maken dat we te maken hebben met een groot maatschappelijk probleem was mevrouw Dr. Suzanne Bouma uitgenodigd om een presentatie te verzorgen. Zij is senior onderzoeker aan de Avans Hoge School en houdt zich bezig met het onderzoeken van Geweld tegen vrouwen en meisjes. Tijdens haar presentatie werd duidelijk dat dit geweld niet nieuw is, maar in de aandacht is verschoven van een privé-probleem (1970) naar een maatschappelijk probleem (jaren 70-90). Vervolgens werd het beschouwd als een maatschappelijk en juridisch probleem (jaren ‘90- 2000) om vanaf de eeuwwisseling tot heden als multidisciplinair probleem te worden aangemerkt. 

Hoezo probleem? 

Denk dan eens aan de 1.3 miljoen slachtoffers waarbij in 990.000 gevallen sprake is van structureel geweld. Aan jaarlijks 80.000 meldingen, 10.000 rechtszaken en 5.000 dagvaardingen. Maar ook aan 200.000 keren dat er sprake is van partnergeweld tegen vrouwen of geweld tegen vrouwen door ex-partners. Meisjes en vrouwen zijn onevenredig vaak slachtoffer van huiselijk geweld, wat verband houdt met diepgewortelde ideeën over mannelijkheid en vrouwelijkheid. Daarom spreken we van gendergerelateerd geweld. Geweld dat ook LHBTIQ-personen of heteroseksuele mannen die niet voldoen aan de normen van ‘mannelijkheid’ kan treffen. Geweld dat varieert van fysiek en seksueel geweld tot psychisch en economisch geweld, en de meest extreme vorm: femicide. Elke acht dagen wordt een vrouw vermoord door haar (ex-)partner. In Nederland! 

Film

De bovenstaande cijfers werden vervolgens in beeld gebracht tijdens de vertoning van indringende, pittige en realistische filmbeelden (Het ligt aan mij!) over partnergeweld. Het was muisstil in de zaal. Als je dan vervolgens denkt “maar zoiets gebeurt gelukkig niet in Roosendaal” dan word je nogmaals verrast door de mededeling: “Ook in Roosendaal is recent een jonge vrouw (Chantal) om het leven gekomen door partnergeweld! Onacceptabel en actie vereist want, citaat burgemeester Mark Buijs:  

“Het kan zomaar weer gebeuren!” 

Persoonlijk verhaal

Om de onveiligheid van vrouwen “achter de voordeur” te laten doordringen tot de aanwezigen was de Roosendaalse Angelique (57) bereid gevonden haar persoonlijke ervaringen rond partnergeweld te delen. Deze normaal sterke vrouw was rond 2016, in een periode van kwetsbaarheid, in contact gekomen met een aardige, leuke en charmante man die haar overlaadde met aandacht en cadeaus. Het leven van Angelique veranderde heel geleidelijk totdat zij geheel was geïsoleerd van haar omgeving, netwerk en familie. 

Na verloop van tijd leefde Angelique onder totale controle van haar toenmalige partner. Zij werd gehackt en getrackt, was haar vrijheid kwijtgeraakt en belandde in een situatie van fysiek, seksueel en psychisch geweld. Gewoon (veilig) weggaan bij haar partner was geen optie! 

Uiteindelijk wist zij te ontsnappen aan deze situatie door alles maar dan ook alles (ook haar dochter!) achter zich te laten waarna zij werd opgevangen in een “Blijf van mijn Lijf” huis. Zij was slachtoffer van haar partner. Zij werd nogmaals slachtoffer toen zij, zonder psychologische hulp, in een kaal opvanghuis zat. En zij werd tijdens de rechtszaak weer geslachtofferd toen de rechterlijke straf voor de dader beperkt bleef tot drie maanden. Inmiddels is zij (een overlever van huiselijk geweld) in staat haar pijnlijke verhaal te doen. Oef, ook dit relaas hakte erin bij de toehoorders! 

Workshop per thema

De aanwezigen aan de thema-avond werden vervolgens in de gelegenheid gesteld om aandachtspunten voor de gemeentelijke beleidsnota te bespreken. Het bleef nu niet meer beperkt tot (meer of betere) verlichting van fietspaden en fietstunnels. De (recent gemaakte foto’s van) de inrichting van de openbare ruimte (parkeerplaatsen, groenzones, parken, de routes van wandel- en fietspaden) en ook de overige bebouwde omgeving werd met aandacht vanuit vrouwelijk perspectief bekeken, becommentarieerd en van ideeën en adviezen voorzien. Hard nodig want… 

Afsluitend

Heel wat vrouwen tijdens de thema-avond bleken gevoelens van onveiligheid te ervaren in hun directe woonomgeving met als resultaat aangepast gedrag. Variërend van voortdurende alertheid, omrijden of omlopen tot niet meer buiten komen tijdens de duisternis uren. Er is, ook binnen de gemeentelijke organisatie van Roosendaal, nog heel veel denk- en schrijfwerk nodig om tot een effectieve beleidsmatige aanpak rond geweld tegen vrouwen en gender gerelateerd geweld (LHBTQ+) te komen. Daarbij is één ding duidelijk: preventie, bewustwording, meldingsbereidheid, de inrichting van de openbare ruimte en samenwerking moeten allemaal in de plannen worden opgenomen. Het is een multidisciplinair probleem dat alleen multidisciplinair kan worden opgelost.

En oh ja, verwacht van onze burgemeester geen “grote stappen, snel thuis” oplossing. Het wordt een proces waar langdurig aandacht voor zal moeten zijn.