Nieuwbouw, renovatie en restauratie in Nispen

NISPEN - Compliment. Deze keer starten we met een dik verdiend compliment voor de gemeenteraad van Roosendaal. Zij heeft enkele maanden geleden besloten om een stukje cultureel erfgoed - het motorhok van de molen - in het dorp Nispen te behouden voor toekomstige generaties. Wij gingen bij de molen langs om te horen hoe de zaken ervoor staan.

Historie in het kort

In 1850 wordt de (officieel nog altijd) naamloze windmolen van Nispen gebouwd. Vanaf 1854 is de molen ruim 160 jaar in gebruik bij de opeenvolgende generaties van de familie Aerden. Vandaar de huidige benaming “De Molen Van Aerden”. In 1883 wordt een stoomketel in het motorhok geïnstalleerd. In 1903 wordt die vervangen door een 17pk petroleummotor. De molen krijgt in 1918 een elektriciteitsaansluiting. In het crisisjaar 1936 wordt er geïnvesteerd in het fameuze “Van Riet systeem” dat door de Goese molenmaker Marien van Riet op de twee roeden van de Nispense molen wordt gemonteerd. In 1951 eindigt het malen met windkracht. De gemeente Roosendaal koopt de molen in 1975 en draagt in 1978 zorg voor de restauratie van dit rijksmonument (het enige in Nispen). Het wieksysteem wordt in de jaren 2010-2011 hersteld. De gemeente Roosendaal wijzigt in 2013 het bestemmingsplan rond de Nispense molen. In 2015 overlijdt molenaar Louis Aerden. De molen staat vervolgens enkele jaren stil. In 2019 draait de molen gelukkig weer als vanouds. In 2021 verkoopt weduwe Aerden omringende grond en gebouwen aan projectontwikkelaar Brickstone. In 2023 koopt de gemeente Roosendaal het met de molen verbonden motorhok van Brickstone. Inmiddels is gestart met de planning voor asbestsanering, renovatie en restauratie van het motorhok. In 2024 zullen deze werkzaamheden aanvangen. Voorziene afronding werkzaamheden en opening van de expositieruimte in het motorhok: 2025.

Het motorhok

Als we het lege motorhok binnenstappen vallen meerdere zaken direct op. Het oude rimpelige glas in de metalen sponningen, het groene alg op de natte muur, de bijzondere stenen verharding van de vloer met afdrukken van de fundering van vroegere machines. En oude machines die ooit door de molenaarsfamilie Aerden moeten zijn gebruikt.

Restauratie en renovatie

Het motorhok moet grondig worden aangepakt voordat het een prettige expositieruimte oplevert. De concept-bouwtekeningen zijn al gemaakt; ambtenaren van de gemeente Roosendaal hebben al toegelicht wat wel en niet mogelijk is binnen het beschikbare budget. Zeker is dat het motorhok straks goed is geïsoleerd, gasloos wordt verwarmd en is voorzien van een invaliden-toegankelijk toilet.

Toekomstige functie: expositieruimte

Als we molenaar Jos Nieuwlaat en John Verpaalen (voorzitter Stichting Levende Molens) spreken dan hoor je enthousiasme over de toekomstplannen. Het motorhok zal vanaf 2025 worden benut voor “het versterken van het verhaal van de molen”. Er komt een permanente tentoonstelling die wordt aangevuld met tijdelijke exposities. Ook kunnen hier straks lezingen worden verzorgd door bijvoorbeeld de heemkring “Heerlijckheijd Nispen”.

Bezoeken mogelijk? 

Er zijn plannen om de molen vanaf 2025 wekelijks op een vaste dag te laten draaien en dan ook de expositieruimte open te stellen. Vanwege de hoge kosten van de elektrische verwarming zal de expositieruimte naar verwachting 9 maanden per jaar en op aanvraag in gebruik zijn.

Woningen nabij de molen? De voorlichtingsdag heeft de makelaar wel kijkers maar nog geen kopers opgeleverd. Te duur of te dicht bij de voorbij vliegende molenwieken? Misschien een idee om hier meer dan zeven wat goedkopere starterswoningen neer te zetten. Daar zullen zeker geïnteresseerden voor zijn!