Quiet Roosendaal geeft stille armoede een stem

GEMEENTE ROOSENDAAL - Achter stille armoede schuilt een wereld die voor veel mensen verborgen blijft. Toch kan het iedereen overkomen. Schaamte en onbegrip vanuit de omgeving vergroten het isolement van de groep die hiermee te maken heeft. Stichting Quiet maakt lawaai voor deze mensen door hen een gezicht en een stem te geven en door hen kleine geluksmomentjes te bezorgen. Ruim 650 gezinnen uit de gemeente Roosendaal hebben zich inmiddels aangemeld en die community groeit nog steeds. “Armoede wegnemen kunnen we niet, wel verzachten”, aldus Karin Bruijnincx, projectleider van Quiet Roosendaal.”

Quiet Roosendaal is één van de 17 communities die zijn aangesloten bij de landelijke stichting Quiet, opgericht in 2013 in Tilburg. Hier ging een ludieke actie van sociaal ondernemer Ralf Embrechts en auteur Anton Dautzenberg aan vooraf. Zij maakten een parodie op de Quote 500, genaamd de Quiet 500. Doel was stille armoede onder de aandacht te brengen. Dat lukte, het werd massaal opgepikt door de media. De heren stuurden de Quiet 500 tevens naar alle miljonairs uit de Quote 500 in de hoop dat dit hen zou bewegen om de kloof tussen arm en rijk te dichten. Echter, slechts een enkeling reageerde, waaronder ondernemers Harry Hilders en Dirk Lips. Zij legden de financiële basis voor de stichting Quiet.”

Vooroordelen

“Deze heren stelden als voorwaarden dat er een community zou komen en dat de lokale ondernemers die wilden helpen dat zouden doen in de vorm van het aanbieden van hun producten of diensten”, vertelt projectleider Karin Bruijnincx. “Denk aan gratis dierenvoer, kleding, theaterbezoek, autokeuring, enzovoort.” Dat vraagt dus om een groot draagvlak en dito netwerk. Het is dan ook geen toeval dat Karin gevraagd werd om de community in Roosendaal te gaan leiden. “Armoede ken ik zelf niet”, geeft Karin ruiterlijk toe. “Toch heb ik financiële zekerheid nooit vanzelfsprekend gevonden. Toen deze functie eind 2020 op mijn pad kwam, had ik er al een stevige commerciële carrière op zitten. Een meer maatschappelijke rol trok me. Hoe mooi was het dat ik mijn kennis, ervaring en contacten in kon zetten voor een groep die vaak buiten de boot valt. Ik accepteerde de uitdaging en heb geen dag spijt gehad. Het is niet zo dat wij als stichting geven en onze members -zoals we de leden noemen die zich hebben aangemeld voor ondersteuning- alleen maar ontvangen. Er is absoluut sprake van uitwisseling. Wij leggen weliswaar de contacten met de sponsoren en donateurs en koppelen de behoeften van de members aan het aanbod van de lokale ondernemers, maar daar krijgen we zoveel dankbaarheid voor terug. Ik kan wel zeggen dat het contact met onze members van mij een beter mens maakt. Hun verhalen leren mij dat veel vooroordelen over armoede niet kloppen. Niemand in Nederland hoeft in armoede te leven, hoor je vaak. Maar geloof me: scheidingen, zakelijke tegenvallers of arbeidsongeschiktheid kunnen je wereld doen instorten en je financieel volledig ten gronde richten. Bovendien kennen we ook in deze gemeente de nodige slachtoffers van de toeslagenaffaire. Armoede kan je dus echt overkomen.”

Vertellen

Het werk van stichting Quiet is gestoeld op vier V’s. Karin legt uit waar die voor staan. “Allereerst voor vertellen. Stille armoede kun je aan de buitenkant niet zien. Dat iemand Nikes draagt, betekent niet dat diegene het breed heeft. Misschien heeft hij of zij ze wel cadeau gekregen, bijvoorbeeld van een donateur van stichting Quiet. Bovendien gaat armoede niet alleen om het ontbreken van geld maar ook over het niet kunnen meedoen aan activiteiten die voor anderen normaal zijn, zoals sporten, een terrasje pikken, een pretpark bezoeken... Door aandacht te geven aan de verhalen achter de armoede, om oog en oor te hebben voor degenen in armoede, hopen we het stigma en taboe die op deze mensen rusten op te heffen en de stilte en schaamte die deze groep voelt te doorbreken. De Quiet 500, waar steeds meer BN’ers hun medewerking aan verlenen, heeft daar veel aan bijgedragen, maar er mag nog veel meer openheid komen.”

Verzachten

“Verzachting brengen we door onze members kleine geluksmomentjes te bezorgen”, legt Karin uit. “Als mensen zich bij ons inschrijven, vragen we waaraan ze vooral behoefte hebben. Dat slaan we op in een computerprogramma, waarin ook het aanbod van de ondernemers wordt gezet. Datzelfde systeem is in staat vraag en aanbod aan elkaar te koppelen. Zo kan een member die graag leest een abonnement op de krant worden aangeboden bijvoorbeeld. Wat we van onze members terug horen, ontroert ons iedere keer weer. Zo heeft een dame die een treinticket kreeg voor het eerst haar kleinkind in haar armen kunnen houden. ‘Het heeft mijn leven veranderd’, liet ze ons weten. Op zulke momenten besef je hoe groot de reikwijdte is van een schijnbaar klein gebaar. Zelf heb ik in coronatijd meegemaakt dat ik bij iemand langsging om een borrelplank te brengen. Eigenlijk voelde ik me tekortschieten, maar de man aan wie ik de plank overhandigde, was dolblij. Eindelijk kon hij zijn buurman uitnodigen om langs te komen omdat hij hem nu iets lekkers kon aanbieden.”

Versterken

“Op maandag is er een koffiemoment voor alle members. Het samenzijn onder lotgenoten helpt het isolement te doorbreken. Bij Quiet Roosendaal is niemand een nummer; wij kennen onze members. Er wordt geen tegenprestatie van hen gevraagd, ze worden niet gekort en men mag levenslang lid blijven. Wel spreken we hen aan op hun verantwoordelijkheid. Waar we kansen zien voor members om vrijwilligerswerk te doen, gaan wij op zoek naar een passende plaats en stimuleren hen dat zelf ook te doen. Daarnaast organiseren we workshops en nodigen wij professionals uit om te komen spreken met het oogpunt hun zelfredzaamheid te vergroten. Want daarmee groeit hun gevoel voor eigenwaarde en kunnen ze de vicieuze cirkel waar ze soms in terecht komen, doorbreken. Dat dit ook echt gebeurt, bewijst Natascha. Zij was eerst member en nu een onmisbare vrijwilligster.” Op uitnodiging van Karin voegt Natascha zich bij het gesprek en deelt desgevraagd haar verhaal. “Ik was kraamverzorgster maar werd om medische redenen afgekeurd, wat ik vreselijk vond”, zegt Natascha met een spijtige glimlach. “Mijn man werkt fulltime, maar dat was niet genoeg om het financiële tekort te compenseren. Van huis uit heb ik ook geen financiële opvoeding gekregen. Bij Quiet Roosendaal kwam ik in een warm bad terecht. Hier werd ik gehoord, gezien, vond ik een zinvolle invulling én leerde ik het patroon van generatie-armoede binnen mijn familie te doorbreken.” Karin knikt instemmend. “Sterker nog, haar sturen we nu naar gesprekken met donateurs, want Natascha is ervaringsdeskundige. Zij weet wat armoede met je doet en wat voor verschil donateurs en sponsoren via Stichting Quiet kunnen maken.”

Vertrouwen

“Onder het mom ‘wie vertrouwen geeft, krijgt vertrouwen’ hoeven mensen die de steun van Quiet kunnen gebruiken geen bewijzen te overleggen van hun financiële situatie. Vertrouwen krijgen members ook door te merken dat er nog genoeg goeds gebeurt in de maatschappij, onder andere door de steun die ze krijgen van de groep vrijwilligers, deelnemende donateurs en sponsoren van Quiet.” Karin gaat hier op in door aan te stippen dat er altijd behoefte is aan uitbreiding van deze groep. “Hoe klein de bijdrage ook, alle hulp is welkom. We zetten vooral in op duurzame projecten. Zo zijn we momenteel bezig met een actie om matrassen, fietsen en brillen voor onze members te realiseren. Daar is grote behoefte aan. Particulieren kunnen ook helpen door te doneren, plus zijn ze welkom om spullen te brengen die nog nieuw, onaangebroken en niet over de datum zijn. Die komen in ons ‘winkeltje’ voor onze members te staan. Wie zelf nood ervaart, kan onze website bezoeken, www.quiet.nl/quiet-Roosendaal voor meer informatie. Of loop een keer binnen”, zegt Karin uitnodigend. “Dat kan op maandagochtend van 09.30 tot 11.30. We zitten nu nog in De Broedplaats (Lindenburg), maar na de zomer betrekken we een ruimte in basisschool het Talent, Luciadonk 65 in Roosendaal. Weet dat je niet de enige bent en dat je heel erg welkom bent.”

“Hoe klein de bijdrage ook, alle hulp is welkom”